Đi chợ, đi ăn cỗ, đỗ ô tô chỗ nào cho đúng? Những nơi cấm dừng, đỗ xe và mức phạt năm 2026
Cập nhật: 27/10/2026. Áp dụng Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 (đã sửa đổi bởi Luật 118/2025/QH15) và Nghị định 168/2024/NĐ-CP (đã sửa đổi bởi Nghị định 238/2026/NĐ-CP).
Bảy giờ sáng, chú Hải chở vợ ra chợ phiên đầu xã. Ô tô đã đỗ kín một bên đường, chỉ còn trống một khoảng sát ngã ba và một khoảng trước cổng trụ sở xã. Trưa nay chú còn lái sang làng bên ăn cỗ cưới, nơi con đường bê tông chỉ vừa một chiếc ô tô. "Đỗ tạm mười phút thì có sao", chú nghĩ.
Tình huống minh họa: nhân vật và sự việc là giả định. Mọi mức phạt, điều khoản trong bài là quy định thật, có dẫn nguồn.
Trả lời nhanh: Mười phút cũng là vi phạm nếu chọn sai chỗ. Ô tô dừng, đỗ sai chỗ, sai cách bị phạt từ 400.000 đồng đến 3 triệu đồng tùy lỗi; gây ùn tắc bị phạt 4 – 6 triệu đồng, trừ 2 điểm; dừng, đỗ sai trên cao tốc bị phạt 12 – 14 triệu đồng, trừ 6 điểm; gây tai nạn bị phạt 20 – 22 triệu đồng, trừ 10 điểm.
Dừng xe và đỗ xe: luật hiểu khác nhau
Theo Điều 18 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, dừng xe là đứng yên tạm thời, đủ để người lên xuống, xếp dỡ hàng; khi dừng không được tắt máy, rời vị trí lái (trừ lúc đóng, mở cửa, xếp dỡ hàng, kiểm tra xe). Đỗ xe là đứng yên không giới hạn thời gian; chỉ được rời xe khi đã dùng phanh đỗ hoặc biện pháp an toàn khác.
Ở chợ, ở đám cỗ: những khoảng trống bị cấm
Khoản 4 Điều 18 liệt kê 14 vị trí cấm cả dừng lẫn đỗ. Hai khoảng trống chú Hải nhìn thấy đều có tên: nơi đường giao nhau và trong 5 m tính từ mép đường giao nhau (điểm h); trước cổng và trong 5 m hai bên cổng trụ sở cơ quan, tổ chức có lối xe ra, vào (điểm k). Ở đám cỗ hay gặp thêm: nơi phần đường chỉ đủ một làn xe cơ giới (điểm l), trên cầu (điểm c), đoạn cong hoặc gần đầu dốc khuất tầm nhìn (điểm b), song song cùng chiều với xe khác đang dừng, đỗ (điểm đ).
Trên đường bộ, kể cả đường làng, chỉ được dừng, đỗ ở nơi có lề rộng hoặc khu đất ngoài phần đường xe chạy; lề hẹp hoặc không có lề thì dừng, đỗ sát mép đường bên phải theo chiều đi (khoản 5).
Bảng tra nhanh: ô tô dừng, đỗ sai bị phạt bao nhiêu
Căn cứ Điều 6 Nghị định 168/2024/NĐ-CP; Nghị định 238/2026/NĐ-CP không đổi mức phạt các lỗi này.
| Lỗi | Phạt tiền | Trừ điểm | Căn cứ Điều 6 |
|---|---|---|---|
| Ra, vào chỗ dừng, đỗ không xi nhan; xe hỏng buộc phải đỗ chiếm phần đường xe chạy hoặc ở chỗ cấm đỗ mà không bật đèn khẩn cấp hoặc không đặt biển "Chú ý xe đỗ" | 400.000 – 600.000 đồng | Không | điểm b, c khoản 1 |
| Ngoài đô thị, lề rộng mà dừng, đỗ trên phần đường xe chạy; lề hẹp mà không sát mép phải; ngược chiều; đỗ dốc không chèn bánh | 600.000 – 800.000 đồng | Không | điểm d khoản 2 |
| Dừng mà tắt máy, rời vị trí lái; dừng, đỗ trên phần đường cho người đi bộ qua đường; dừng nơi có biển "Cấm dừng xe và đỗ xe" | 600.000 – 800.000 đồng | Không | điểm đ khoản 2 |
| Dừng, đỗ trong 5 m quanh nơi giao nhau, điểm đón trả khách, trước cổng cơ quan, đường chỉ đủ một làn xe | 800.000 – 1.000.000 đồng | Không | điểm đ khoản 3 |
| Đỗ trên vỉa hè trái quy định; đỗ nơi có biển "Cấm đỗ xe" hoặc "Cấm dừng xe và đỗ xe" | 800.000 – 1.000.000 đồng | Không | điểm e khoản 3 |
| Bên trái đường một chiều; đoạn cong, đầu dốc khuất tầm nhìn; trên cầu; song song với xe đang đỗ | 2 – 3 triệu đồng | 2 điểm | điểm b khoản 4 |
| Dừng, đỗ trái quy định gây ùn tắc giao thông | 4 – 6 triệu đồng | 2 điểm | điểm k khoản 5 |
| Dừng, đỗ trên cao tốc không đúng nơi quy định | 12 – 14 triệu đồng | 6 điểm | điểm c khoản 7 (được NĐ 238 bổ sung câu chữ) |
| Dừng, đỗ không đúng quy định gây tai nạn | 20 – 22 triệu đồng | 10 điểm | điểm a khoản 10 |
Trên cao tốc và khi gây tai nạn
Khoản 2 Điều 25 Luật chỉ cho dừng, đỗ trên cao tốc ở nơi quy định; khi gặp sự cố kỹ thuật hoặc bất khả kháng khác buộc phải dừng thì được dừng ở làn dừng khẩn cấp cùng chiều và phải bật đèn khẩn cấp. Điểm c khoản 7 Điều 6 Nghị định 168 phạt 12 – 14 triệu đồng, trừ 6 điểm, khi dừng, đỗ trên cao tốc không đúng nơi quy định, hoặc khi buộc phải dừng ở làn (dải) dừng khẩn cấp mà không bật đèn khẩn cấp. Xem thêm bài Lái xe trên cao tốc: tốc độ, khoảng cách an toàn và những lỗi bị phạt.
Đỗ sai mà gây tai nạn thì phạt 20 – 22 triệu đồng, trừ 10 điểm. Mức này cũng áp dụng khi không xi nhan lúc ra, vào chỗ đỗ, hoặc xe hỏng không bật đèn khẩn cấp, không đặt biển cảnh báo mà gây tai nạn (điểm b khoản 10). Xem cách tính điểm ở bài Bằng lái 12 điểm: lỗi nào bị trừ, bao lâu được phục hồi.
Điều ít người biết: "dừng một lát" cũng có luật
- Đang dừng thì không được tắt máy, bỏ xe. Dừng xe mà rời vị trí lái, tắt máy (trừ lúc đóng, mở cửa, xếp dỡ hàng, kiểm tra xe) bị phạt 600.000 – 800.000 đồng (điểm đ khoản 2). Muốn tắt máy, rời xe vào chợ, hãy tìm chỗ được phép đỗ.
- Biển "Cấm đỗ xe" khác biển "Cấm dừng xe và đỗ xe". Nghị định 168 phạt dừng xe nơi có biển "Cấm dừng xe và đỗ xe" 600.000 – 800.000 đồng (điểm đ khoản 2); đỗ xe nơi có biển "Cấm đỗ xe" hoặc biển "Cấm dừng xe và đỗ xe" 800.000 – 1.000.000 đồng (điểm e khoản 3).
Một kết thúc khác cho buổi sáng
Quay lại lúc chú Hải tìm chỗ. Chú cho vợ xuống ở đoạn được dừng, rồi đánh xe vào sân nhà người quen cách chợ một quãng. Trưa đi ăn cỗ, chú cũng gửi xe trong sân. Việc cần làm:
- Cho người xuống trước, đỗ sau, ở chỗ được dừng, không rời vị trí lái.
- Tránh 5 m quanh ngã ba, ngã tư và cổng cơ quan, tổ chức có lối xe ra vào.
- Đường chỉ vừa một xe: gửi vào sân, bãi.
- Đỗ cùng chiều, sát lề phải, bật xi nhan khi tấp vào và khi ra; đỗ dốc thì chèn bánh.
Hôm nào đi ăn cỗ có uống rượu, hoặc ngại tìm chỗ đỗ, có thể đặt xe đưa đi, đón về; tài xế Taxi Yên Mỹ gọi trước khi đến.
Bài viết tổng hợp để tham khảo, theo văn bản đang có hiệu lực tại thời điểm cập nhật. Khi cần dùng cho việc pháp lý, hãy đối chiếu văn bản gốc.
Nguồn tham khảo:
- Cổng TTĐT Chính phủ: Nghị định 168/2024/NĐ-CP (văn bản gốc)
- Cổng TTĐT Chính phủ: Nghị định 238/2026/NĐ-CP (văn bản gốc)
- Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, bản hợp nhất có nội dung sửa đổi theo Luật 118/2025/QH15 (PDF, datafiles.chinhphu.vn)
- Thư viện pháp luật: Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15
